SZCZUCIN: SZYKUJĄ SIĘ SPORE PODWYŻKI ZA ŚMIECI
Finalnie 8 zł więcej (35 zł od mieszkańca – zamiast kwoty 36 zł przed poprawką projektu uchwały) – o tyle wzrośnie i wyniesie stawka za wywóz i gospodarowanie odpadami komunalnymi w Szczucinie.
Ustalenie stawek w drodze przegłosowania projektu leży w gestii nie burmistrza, lecz rady miejskiej, a radni się wypowiedzieli, w znacznej większości popierając uchwałę w tej sprawie. Opłata śmieciowa jest daniną lokalną, którą ustala rada gminy.
11 głosów za, 2 przeciw (i dwóch radnych nieobecnych) – tak zagłosowali szczucińscy radni za podwyżką stawek za wywóz i gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W gestii radnych leży odpowiedzialne głosowanie nawet w sprawach trudnych i niepopularnych (takich jak lokalne podwyżki opłat, podatków i danin), mając na uwadze potrzebę rozsądnego i ekonomicznego gospodarowania zasobami finansowymi gminy. Nikt tego ciężaru z ramion szczucińskich radnych nie zdjął i to oni odpowiadają za podwyżki opłat za śmieci. Można się było jednak spodziewać, że dyskusja o potrzebie podniesienia stawek za gospodarowanie odpadami będzie trudna i burzliwa i rozleje się na poprzednie obrady rady, komisje wspólne i kolejną sesję.
Podczas poprzedniej sesji zaproponowano, że opłata zostanie podniesiona z 27 zł do aż 36 zł od osoby, zaś mieszkańcy domów jednorodzinnych posiadający kompostowniki również zapłacą finalnie więcej, choć ulga pozostanie na tym samym poziomie 4 zł – podwyżka wyniesie z 23 zł do 32 zł miesięcznie. Po sygnałach społecznych i sprzeciwach radnych udało się zmniejszyć tę stawkę o 1 zł – na 35 zł od mieszkańca. Uczciwie należy dodać, że mimo sporej podwyżki za wywóz śmieci, gmina nie tylko na tym nie zarobi, ale też system nie zdoła się samosfinansować. Gmina do tego jeszcze dopłaci, gdyż podwyżka, która wejdzie w życie w styczniu 2027 r., nie pokryje całości należności za wywóz i gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Podczas dyskusji na sesji rady miejskiej w Szczucinie padły wyjątkowo rozsądne i trzeźwe stwierdzenia, ale też odważne i mniej popularne:
– Chodzi o rzetelność i odpowiedzialność mieszkańców Szczucina w mówienia prawdy. To jest wina systemu. To jest chory system. Gdyby ktoś wiedział, jak wygląda system, to by nie było tych chorych komentarzy. To wynika z nieuczciwości niektórych mieszkańców Szczucina.
– Dzisiejsza dyskusja to jest dyskusja o odpowiedzialności. Bycie radnym to nie jest przyjemna i miła robota. A przynajmniej nie zawsze.
– Brak regulacji zobowiązań od osób, które „okradają” sąsiadów, a nie da się egzekwować należności i trzeba za nich zapłacić.
Burmistrz Tomasz Bełzowski przedstawił też dość szczegółowo uwarunkowania, które mają bezpośredni wpływ na podwyżkę opłat za śmieci.
Już na początku sesji ze strony radnych padły trudne pytania, m.in. czy uwzględniono system kaucyjny, dlaczego wpłynęła tylko jedna oferta do przetargu, jakie były stawki; czy próbowano to porównać z ofertami innych podmiotów oraz… ile w sumie gmina wydała na współpracę z mediami (czy nie można było tej kwoty spożytkować inaczej).
W ostatnim czasie bowiem w przestrzeni publicznej pojawiła się informacja, że gmina Szczucin wydała z budżetu ok. 67, 5 tys. zł w skali roku (dane za 2025 r.) na szeroko pojętą współpracę z mediami – nazwijmy je umownie – ponadlokalnymi. Trafiło do nich od kilku do kilkudziesięciu tys. zł.
Zaznaczamy, że nie jest to ani niedozwolone, ani nielegalne, a każdy może sobie sam ocenić, czy media – czerpiąc pieniądze bezpośrednio od samorządów – uzależniają się od nich, czy pozostają niezależne.
Podkreślamy, że transfery te to coś zupełnie innego od płatnych reklam wyborczych, banerów reklamowych czy życzeń świątecznych, z których korzystają w jasny i przejrzysty sposób wszystkie samorządy, włodarze, osoby startujące w wyborach. Odbywa się to we wszystkich mediach bez wyjątku; nie wszystkie zaś media są zasilane przez samorządy (w taki sposób jak powyższe cztery redakcje i podmioty), choć wszystkie samorządy (a przynajmniej znaczna większość) płaci za współpracę z mediami. Nie tylko Szczucin zasila media „ponadlokalne”. To samo robi miasto i gmina Dąbrowa Tarnowska oraz powiat dąbrowski. Od danego samorządu zależy, czy i ile chce płacić mediom oraz ewentualnie za co, a każdy z Czytelników może sam rozważyć, czy w zakres współpracy z mediami wchodzi tylko promocja danego samorządu, czy również sposób, w jaki piszą o nim media, bądź czy czują „powinność” przemilczania niekorzystnych informacji.
Burmistrz Tomasz Bełzowski szeroko odniósł się do czynników, które wpływają na podwyższenie stawki za wywóz i gospodarowanie odpadami komunalnymi.
–Przed państwem projekt uchwały „w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia ich wysokości” i złożona tu moja autopoprawka. „(…) Ustala się stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi w sposób selektywny pochodzącymi od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy w wysokości 35 zł miesięcznie od jednego mieszkańca zamieszkującego daną nieruchomość”. W projekcie, który omawialiśmy wcześniejszej było 36 zł. Również wymienia się ustęp 2 w kwocie – tam było 144 zł, jest teraz maksymalna 140 zł. Pozostałe zapisy pozostają bez zmian. Tak jak wcześniej zacząłem mówić, jest to w wyniku ustalonego postępowania przetargowego kwota i kwota wynikła z podziału na dwie grupy – tych co mają w sposób selektywny z kompostownikiem i ci, co są bez kompostownika oraz – tak jak państwo macie tu ustaloną zniżkę, która w przypadku kompostownika jest 4 zł od osoby; to co funkcjonowało w poprzednich latach. Szanowni państwo, poprzednie postępowanie było w roku 2024 i tu pokazuje nam wzrost płacy minimalnej w Polsce 2024 do 2027. Dwukrotnie w 2024 r. minimalna była podnoszona. Było 4242 zł w pierwszej połowie 2024 r., w 2027 r. (prognoza) 4950 zł, co stanowi wzrost o 708 zł, a na procenty przeliczając 16,7%. Tak się to kształtowało w tym okresie, a to jest również jedna ze składowych ceny, jaką nam przychodzi płacić za odbiór odpadów. Lata 2024 – 2026 i ceny paliwa i to, co nas najbardziej dotyczy – olej napędowy, bo w większości pojazdy, które jeżdżą i zbierają odpady są oparte o silnik diesla. W 2024 r. przeciętnie wychodziło 6,50 zł, w 2025 r. było trochę taniej, o niecałe 7% (6,05 zł), no i ostatnio sam widziałem na stacji w Mielcu 9,29 zł – cena oleju napędowego, co daje 42,8% i również należy wskazać, że pojazdy, które zbierają śmieci na terenie gminy Szczucin – mam tu przykładowe – w lipcu tego roku przejechały 8616 km, w sierpniu – 7411 km zbierając śmieci z naszego terenu. Jak rośnie ilość śmieci rok do roku? W 2023 r. było 2372 tony, w 2024 r. – 2503 tony, co daje wzrost o 5,5%, w sumie o 131 prawie ton, w 2025 r. – 2567 (wzrost do roku 2023 jest o 193 tony) i planowany do końca tego roku – 2600 ton wydaje się mało realne, będzie to wyższa ilość śmieci (wzrost do roku 2023 – 227 ton). I to, co również mówiłem pokazuje ilość odpadów na dzień 31 sierpnia 2025 r. – 1676 ton, końcówka sierpnia tego roku – 1770 ton. Szanowni państwo, to pokazuje, jak przybywa śmieci na naszym terenie i to, co powiedziałem; każdy z nas, czy ten najmłodszy, co dopiero się urodził i również ten najstarszy produkuje statystycznie 23 kg śmieci, a my musimy to wywieść i niestety zapłacić. Tak jak każdy z nas: dostaje gmina fakturę, tak i również gmina musi zapłacić tę fakturę za śmieci. To, co jest pokazane w przetargu to jest planowane – 3 494 880 zł, ale rzeczywista faktura będzie dopiero na koniec grudnia, w styczniu przyszłego roku, ile rzeczywiście wywieźliśmy śmieci. I to, co powiedziałem, pomimo wprowadzenia systemu kaucyjnego ilość śmieci nie ubyła; patrząc na przedstawione wykresy tych śmieci przybywa, ale brak tego asortymentu w podstawianych śmieciach powoduje również wzrost ceny za śmieci. Również ceną składową istotną przy składowiskowych opłatach za to, że na składowisko trafiają śmieci, jest blisko 400 zł od tony śmieci, które jest odprowadzone do Urzędu Marszałkowskiego. Szanowni państwo, to ile osób mamy w systemie – jest to 9465 na dzień dzisiejszy – jest pewien poziom od dłuższego czasu ustalony w wyniku weryfikacji, ale i również obecnie są prowadzone weryfikacje podczas kontroli związanych z oddawaniem nieczystości (potocznie – szamb) jak i również przy kontrolowaniu pieców – to, do czego jest gmina zobowiązana i również weryfikujemy. Na bieżąco są również uaktualniane bazy danych dotyczących nowo narodzonych czy nowo zameldowanych na naszym terenie, przy czym należy jedno pamiętać – nie można porównywać baz ewidencji ludności i baz związanych z deklarowanymi osobami do systemu śmieciowego. Pewnie jak wszędzie jakieś nieprawidłowości się pojawiają i usiłujemy je wychwycić. System został tak stworzony, że możemy się opierać jedynie na deklaracjach osób, które są zgłaszane do nas. Szanowni państwo, należy się cieszyć, że przynajmniej ten jeden oferent jest zgłoszony i ta jedna oferta jest, bo pewnie patrząc na to, co się dzieje z cenami paliw, każde następne przeprowadzenie postępowania dawałoby kwotę wyższą w przetargu, a co za tym idzie – i również w przeliczeniu na osobę. (…) Większość gmin boryka się z tym samym problemem, co nasza – podnoszenia opłat śmieciowych (w granicach od 8 do 10 zł od osoby) w związku z tym, że jest brak w tym systemie tych PETów (kaucjonowanych butelek po napojach – red.), jak i również puszek aluminiowych i wzrostu płacy minimalnej, jak i również cen paliwa. Szanowni państwo, ta moja autopoprawka pozwoli część zbilansować. Mam świadomość, że pewnie będzie trzeba coś do systemu dołożyć, żeby można było ostateczną fakturę zapłacić, ale również trzeba pamiętać o tym, że nie wykonując ruchu, wiąże się to z tym, że zajęlibyśmy się wyłącznie administrowaniem, nie byłoby poprawy infrastruktury jakiejkolwiek i również ograniczenia w remontach szkół, jak i na drogach – gdzieś te pieniądze trzeba by było również szukać – wyjaśniał burmistrz Tomasz Bełzowski.
Wzrost opłaty za śmieci w Szczucinie jest – obiektywnie rzecz biorąc – bardzo wysoki i będzie odczuwalny w skali roku dla przeciętnego gospodarstwa domowego. Dla czteroosobowej rodziny, a takich jest zapewne statystycznie najwięcej, opłata wzrośnie ze 108 zł w skali miesiąca do 140 zł. Wzrost o 32 zł miesięcznie daje w skali roku zwyżkę o aż 384 zł, co stanowi już dość pokaźną sumę.
Sama podwyżka 8 zł za śmieci w skali kraju nie należy jednak do najwyższych. Trudno zresztą porównywać ze sobą różne samorządy o różnych specyfikach.
Abstrahując od emocjonalnej argumentacji populistów, którzy zwracają uwagę wyłącznie na dużą podwyżkę ceny śmieci bez wyodrębnienia jej składowych, warto wymienić obiektywne przyczyny, które wpłynęły na tę podwyżkę, a są wśród nich:
– niewielki wzrost pensji minimalnej o 16,7% do 2027 r. (a od nowego roku obowiązywać będzie w Szczucinie wyższa stawka za śmieci)
– drastyczny wzrost cen paliw, zwłaszcza oleju napędowego o 42,8% (prognoz na przyszły rok lepiej chyba nie przewidywać)
odwrotnie proporcjonalna liczba płatników w systemie do ilości produkowanych śmieci (podczas gdy ciągle maleje rok do roku liczba płatników w systemie, lub w najlepszym przypadku pozostaje na stałym poziomie, wciąż wzrasta ilość produkowanych i odbieranych śmieci)
– system kaucyjny odwrotnie proporcjonalny do ilości produkowanych śmieci. Można by sądzić, że system kaucyjny wpłynie na ograniczenie ilości śmieci, co przełoży się na obniżenie, bądź chociaż ustabilizowanie ceny za ich odbiór. Nic bardziej mylnego. W systemie zabrakło „cennych” surowców dla firm operujących śmieciami – butelek PET i puszek aluminiowych (na których podmioty te wyrównywały sobie straty finansowe) przybyło zaś ilości odpadów!
– brak konkurencyjności (do przetargu staje jeden lub dwa podmioty, a nierzadko przetarg trzeba unieważnić).
Na podwyżkę cen śmieci ma również wpływ wprost proporcjonalne zwiększenie ilości produkowanych odpadów do zwiększenia opłaty składowiskowej odprowadzanej do Urzędu Marszałkowskiego. Ostatecznie koszt ten pokrywany jest z opłat śmieciowych wnoszonych przez mieszkańców. Problemem jest również kłopot ze ściąganiem zaległości za śmieci od dłużników, którzy – oficjalnie – są niewypłacalni. Dla przykładu w samej Skrzynce zalegają z opłatami 44 gospodarstwa domowe, a w gminie Szczucin rekordzista zalega 15 tys. zł.
Czytelnicy sami mogą ocenić, na które z tych przyczyn ma realny wpływ gmina Szczucin, czy każda inna jednostka samorządowa: na wzrost pensji minimalnej, wzrost ceny paliw, wzrost ilości produkowanych śmieci, system kaucyjny, który usunął z obrotu śmieciami butelki PET i puszki aluminiowe. Czytelnicy ze Szczucina, na których kieszeniach odbije się wzrost opłat za śmieci sami powinni ocenić, czy ich przedstawiciele w radzie zagłosowali słusznie popierając tę uchwałę, a przypomnijmy, że 11 radnych było za, zaś 2 – przeciw.
us
